Με μεγάλη επιτυχία ολοκληρώθηκε η συμμετοχή της ΕΕμ στο συνέδριο “Translating and Interpreting in the Era of Algoriths” (#TIERA), που διοργανώθηκε από το Τμήμα Ξένων Γλωσσών, Μετάφρασης και Διερμηνείας του Ιονίου Πανεπιστημίου, με τη διεξαγωγή της συζήτησης στρογγυλής τράπεζας “Τεχνητή Νοημοσύνη και Εκπαίδευση Γλωσσικών Επαγγελματιών στον Ελληνόφωνο Χώρο”.
Μεταφρασεολόγοι από διάφορα ελληνόφωνα πανεπιστήμια, τόσο από την Ελλάδα, όσο και από την Κύπρο παρουσίασαν τις αλλαγές που επιφέρει η ολοένα αυξανόμενη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στα γλωσσικά επαγγέλματα και τις επιπτώσεις τους στην εκπαίδευση των μελλοντικών γλωσσικών επαγγελματιών.Μερικά από τα ερωτήματα που κυριάρχησαν ήταν:
Είναι έτοιμα τα ελληνόφωνα πανεπιστήμια για αυτή την αλλαγή και τι προσαρμογές έχουν γίνει για να ανταποκριθούν σε αυτήν;Αποτελεί η ΤΝ απειλή για τα γλωσσικά επαγγέλματα;Ευχαριστούμε θερμά τους/τις: Στέφανος Βλαχόπουλος, Μαρία Τσίγκου, Ελένη Τζιάφα, Βούλα Γιούλη, Γιώργος Φλώρος, Λουκία Κωστοπούλου
Ο συντονισμός έγινε από την Νούλα Χαραλαμπίδου, Πρόεδρο της ΕΕμ και τον Κωνσταντίνο Κρίτση, μέλος του ΔΣ της ΕΕμ.
Τεχνητή Νοημοσύνη και Εκπαίδευση Γλωσσικών Επαγγελματιών στον Ελληνόφωνο Χώρο
Η διαρκώς αυξανόμενη ενσωμάτωση της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) στον κλάδο των γλωσσικών υπηρεσιών γενικότερα, και στη ροή εργασιών σε πλαίσια μετάφρασης και διερμηνείας ειδικότερα, έχει αρχίσει να μετασχηματίζει το προφίλ των επαγγελματιών στον χώρο των γλωσσικών υπηρεσιών. Παρόλο που η τεχνολογική γνώση αποτελούσε και παλαιότερα εφόδιο για τα γλωσσικά επαγγέλματα στο πλαίσιο της «τεχνολογικής στροφής» (Jiménez-Crespo, 2018, 2020) στα πεδία της μετάφρασης και της διερμηνείας, όπως η χρήση Συστημάτων Διαχείρισης Περιεχομένου (CMS) ή εργαλείων υποβοηθούμενης μετάφρασης (ΕΥΜ), η σύγχρονη τεχνολογική πραγματικότητα θέτει νέες προκλήσεις και καθιστά εφικτή την επαύξηση της γλωσσικής επαγγελματικής δραστηριότητας μέσω της χρήσης Μεγάλων Γλωσσικών Μοντέλων (ΜΓΜ). Όπως επισημαίνουν οι Olvera-Lobo και Gutiérrez- Artacho (2017), ο πολυμεσικός χαρακτήρας της μεταφραστικής αγοράς δημιουργεί πλέον ανάγκες για «νέα επαγγελματικά προφίλ» (σ. 5461) που εστιάζουν στην ταχύτητα και ταυτόχρονα στην υψηλή ποιότητα σε αυτοματοποιημένα και εικονικά περιβάλλοντα. Κατά συνέπεια, προκύπτει η ανάγκη εκπαίδευσης των γλωσσικών επαγγελματιών στη χρήση τεχνολογιών ΤΝ, η οποία δεν θα πρέπει να περιορίζεται στην εκμάθηση χρήσης συγκεκριμένων διεπαφών, αλλά να επεκτείνεται και στην κατάκτηση βασικών αρχών της ΤΝ (Mondello κ.ά., 2025, σ. 6).
Συνεπώς, η εμφάνιση της ΤΝ και των ΜΓΜ, καθώς και οι εφαρμογές τους στη μετάφραση και τη διερμηνεία, επιφέρουν αλλαγές στη διδακτική των πεδίων αυτών, καθώς και στον γενικότερο σχεδιασμό προγραμμάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης. Αρκετά τμήματα μετάφρασης και διερμηνείας, καθώς και συναφών προγραμμάτων σπουδών, έχουν αρχίσει να προσαρμόζονται στην ανάγκη αυτή της αγοράς, μέσα από τον σχεδιασμό μαθημάτων με μεγαλύτερη έμφαση στην τεχνολογία, καθώς και μέσα από την απασχόληση διδασκόντων και ερευνητών με εκπαιδευτικό ή επαγγελματικό υπόβαθρο στις επιστήμες της τεχνολογίας. Προκειμένου να ανταποκριθούν στις ταχύτατες μεταβολές του κλάδου των γλωσσικών επαγγελμάτων και να εφοδιάσουν τις φοιτήτριες και τους φοιτητές γλωσσικών τμημάτων με τις απαιτούμενες δεξιότητες, τα πανεπιστημιακά τμήματα καλούνται να αναθεωρήσουν το περιεχόμενο, τους στόχους και τα μαθησιακά αποτελέσματα των προγραμμάτων σπουδών τους σύμφωνα με τις προσδοκίες της αγοράς.
H στρογγυλή τράπεζα που προτείνεται από την Ελληνική Εταιρεία Μεταφρασεολογίας θέτει στο επίκεντρό της τα παραπάνω ζητήματα και επιχειρεί να αναδείξει τον τρόπο με τον οποίο τα ελληνόφωνα πανεπιστήμια προσεγγίζουν την νέα πραγματικότητα που έχει προκύψει από την αυξανόμενη χρήση της ΤΝ και των ΜΓΜ, τόσο σε επαγγελματικό όσο και σε ακαδημαϊκό επίπεδο. Διερευνά, επίσης, ζητήματα ηθικής ως προς τη χρήση της ΤΝ στο πλαίσιο της εκπαίδευσης των μελλοντικών γλωσσικών επαγγελματιών και παράλληλα αναδεικνύει τις απόψεις των ακαδημαϊκών σε σχέση με τις προεκτάσεις των τάσεων που επικρατούν για το μέλλον των γλωσσικών επαγγελμάτων.